Przejdź do treści
Wróć do Projektów

Blask stereoskopii

Blask stereoskopii to dwuletni interdyscyplinarny projekt realizowany przez Muzeum Kinematografii w Łodzi w latach 2019–2020. Celem projektu była ochrona, opracowanie oraz cyfrowe udostępnienie zabytków związanych z techniką stereoskopową.

Konserwacja zbiorów stereoskopowych

W ramach projektu przeprowadzono konserwację unikatowych eksponatów związanych z techniką stereoskopową, w tym aparatów do fotografii stereoskopowej marek Elite i Verascope, dwóch szafkowych przeglądarek wraz z kolekcją szklanych przeźroczy stereoskopowych oraz drewnianej przeglądarki mono- i stereoskopowej.

Zabytkowy drewniany stereoskop z dwiema okrągłymi soczewkami i różnymi mosiężnymi okuciami na pudełkowej ramie. Z przodu znajdują się grawerowane metalowe tabliczki i pokrętła, a wszystko to na białym tle.
Zabytkowy drewniany stereoskop z metalowymi i szklanymi okularami na środku, czarnymi bocznymi uchwytami, przednią korbą i kilkoma etykietami instruktażowymi; sfotografowany na zwykłym białym tle.
Drewniana gablota z pochylonym blatem zawierającym trzy okrągłe szklane okna o różnych rozmiarach i otwartą komorę poniżej, wyłożona jasnym drewnem i wyposażona w mosiężne zawiasy i zatrzaski, całość na białym tle.
Zabytkowa kamera stereoskopowa w kształcie pudełka z wytartą, ciemnobrązową skórą na białym tle. Z przodu znajdują się dwa okrągłe obiektywy, mała etykieta z napisem Elite oraz różne metalowe pokrętła i tarcze.
Zabytkowa, metalowa kamera stereo z dwoma obiektywami i wizjerem znajduje się na białym tle. Kamera ma zużyte, srebrnoszare wykończenie oraz widoczne śruby i pokrętła, co nadaje jej antyczny, mechaniczny wygląd.

Modele 3D i współpraca z Politechniką Łódzką

We współpracy z Politechniką Łódzką opracowano modele 3D prezentujące zasadę działania przeglądarek stereoskopowych.

Digitalizacja zbiorów stereoskopowych

Digitalizacja obiektów odbyła się we współpracy z Fotoplastikonem Warszawskim, oddziałem Muzeum Powstania Warszawskiego. Zdigitalizowano tam kolekcję szklanych przeźroczy stereoskopowych przeznaczonych do urządzeń typu taxiphoto oraz do fotoplastikonu, czyli przestrzennej przeglądarki obrazów stereoskopowych.

Utrzymany w tonacji sepii stereograficzny obraz Houses of Parliament w Londynie, widziany zza Tamizy. Łodzie pływają po wodzie, a na pierwszym planie widoczne są małe doki z kajakami. Gotycki budynek wyróżnia się pod zachmurzonym niebem.
Brązowa karta z czarnym tekstem w centrum, zawierająca listę The Houses of Parliament, London, England w języku angielskim, francuskim, hiszpańskim, niemieckim i rosyjskim. Karta jest gładka i nie zawiera żadnych obrazów, służąc jako etykieta lub karta tytułowa dla serii stereografów.
Stereografia w sepii przedstawiająca wieżę Eiffla na wystawie w Paryżu w 1900 roku. Ozdobne budynki i duże globusy niebieskie znajdują się przed wieżą. Łodzie z pasażerami płyną po pobliskiej rzece. Tekst opisujący obraz i wydawcę otacza zdjęcie.
Karta w odcieniach sepii z wydrukowanym tekstem w kilku językach, w tym angielskim, francuskim, niemieckim i rosyjskim, opisującym Wieżę Eiffla i Niebiański Glob, wystawa w Paryżu w 1900 roku. Nie widać żadnych obrazów ani ilustracji, tylko tekst.
Zabytkowy stereogram przedstawia pięć kobiet w tradycyjnych japońskich kimonach, z których dwie trzymają parasole. Jedna kobieta klęczy, podczas gdy pozostałe stoją na ziemi, z zielenią i drewnianym płotem w tle. Obraz jest zabarwiony delikatnymi kolorami.
Utrzymany w tonacji sepii stereoskopowy obraz Bazyliki Świętego Piotra i Placu Świętego Piotra w Watykanie, przedstawiający kopułę bazyliki, kolumnady, fontannę na pierwszym planie i dwie kolumny otaczające scenę z każdej strony.
Czarno-białe zdjęcie w stylu vintage przedstawia mężczyznę, kobietę i dwie młode dziewczyny pozujące na schodach przed ceglanym budynkiem z dużymi oknami i koronkowymi zasłonami. Mężczyzna i kobieta stoją blisko siebie, podczas gdy dziewczynki stoją obok i pomiędzy nimi. Zdjęcie pojawia się dwukrotnie, obok siebie.
Utrzymana w tonacji sepii stereografia przedstawia duży krążownik pancerny Washington na spokojnej wodzie. Okręt ma trzy kominy, wysokie maszty i amerykańską flagę na rufie. W pobliżu znajdują się nieliczne małe łodzie, a niebo wydaje się blade i czyste.
Zabytkowa, zwietrzała karta z napisanym na maszynie tekstem zatytułowanym Krążownik pancerny Washington. Karta opisuje prędkość, moc i rolę okrętu w Marynarce Wojennej Stanów Zjednoczonych, a także wspomina o jego dowódcy, lokalizacji i porównaniu z podobnymi okrętami. Na dole znajduje się niebieska odręczna notatka.

Digitalizacja w Muzeum Kinematografii w Łodzi

W ramach projektu przeprowadzono konserwację unikatowych eksponatów związanych z techniką stereoskopową, w tym aparatów do fotografii stereoskopowej marek Elite i Verascope, dwóch szafkowych przeglądarek wraz z kolekcją szklanych przeźroczy stereoskopowych oraz drewnianej przeglądarki mono- i stereoskopowej.

Czarno-biały portret kobiety z ciemnymi, falującymi włosami, mocnymi brwiami i wyrazistą szminką. Ma na sobie kolczyki i sukienkę z odkrytymi ramionami w paski. Tekst "Ava Gardner" jest napisany na dole obrazu.
Zabytkowy portret mężczyzny ze starannie ułożonymi ciemnymi włosami, ubranego w koszulę w kratę. Pod obrazem, "Rock Hudson" jest wydrukowany czcionką maszyny do pisania i podpisany kursywą, co sugeruje, że jest to podpisane zdjęcie lub karta aktora.
Stare zdjęcie portretowe kobiety o falujących blond włosach i jasnych oczach, patrzącej lekko w górę ze spokojnym wyrazem twarzy. Poniżej obrazu znajduje się wydrukowane imię i nazwisko Marlene Dietrich oraz duży stylizowany podpis w kolorze turkusowym.
Utrzymany w tonacji sepii portret kobiety w kapeluszu typu cloche i białym szalu, uśmiechającej się delikatnie do kamery. Ma krótkie, falujące ciemne włosy. Dolna część obrazu jest oznaczona jako Pola Negri. Zdjęcie ma wygląd vintage z początku XX wieku.
Kobieta z krótkimi, kręconymi jasnobrązowymi włosami uśmiecha się ciepło do kamery. Ma na sobie brązowy strój. Pod zdjęciem wydrukowano "Shirley MacLaine" i podpisano zielonym atramentem, wraz z odręczną wiadomością "Dziękuję".

Efekty projektu

W wyniku realizacji projektu wytworzono około 4 000 odwzorowań cyfrowych.

Logo z polskim tekstem: "Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego". Słowo "Kultury" i końcowa kropka są pogrubione na czerwono, podczas gdy reszta tekstu jest jasnoszara. Słowa są ułożone w stos i wyrównane do lewej na białym tle.

Dofinansowano ze środków
Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego
pochodzących z Funduszu Promocji Kultury

Stylizowana grafika przedstawiająca napis "Łódź" za pomocą abstrakcyjnych, geometrycznych linii w kolorach niebieskim, żółtym, różowym i czarnym. Poniżej widnieje słowo "KREUJE" napisane wielkimi czarnymi literami. Projekt wykorzystuje minimalne kształty i podstawowe kolory, aby uzyskać nowoczesny efekt.

Dofinansowano ze środków
Urzędu Miasta Łodzi

Czarne logo UNESCO z tekstem Organizacji Narodów Zjednoczonych do spraw Oświaty, Nauki i Kultury po lewej stronie. Po prawej szara ramka z napisem Łódź Miasto Filmu: Miasto Kreatywne UNESCO w 2017 r. Minimalistyczny, czarno-szary design.

Partnerzy projektu

Logo Politechniki Łódzkiej przedstawia czerwony pionowy prostokąt z białą pochodnią, kołem zębatym i stylizowanymi literami PŁ, obok nazwy uczelni napisanej czarnym polskim tekstem na białym tle.
Czarno-biały szyld w stylu vintage z napisem "FOTOPLASTIKON WARSZAWSKI" wokół ilustracji przeglądarki stereoskopowej. Poniżej widnieje adres Al. Jerozolimskie 51 OFICYNA. Znak posiada ozdobne obramowanie.
Logo Muzeum Powstania Warszawskiego przedstawiające stylizowany szary symbol kotwicy. W lewym górnym rogu znajduje się mały czarny kwadrat, a w prawym górnym rogu mały czerwony kwadrat. Poniżej znajduje się pogrubiony czarny napis "Muzeum Powstania Warszawskiego".
Logo zawiera pogrubiony czerwony symbol przypominający strzałkę skierowaną w górę i częściową literę "Ł". Poniżej znajdują się słowa "UNIWERSYTET ŁÓDZKI" napisane wielkimi czerwonymi literami na białym tle.

Konserwację drewna w projekcie wykonał Andrzej Walczyński http://www.antik-service.com

Ikona licencji Creative Commons z symbolami: CC, osoba (atrybucja), przekreślony znak dolara (niekomercyjne) i okrągła strzałka (udostępniaj podobnie). Tekst poniżej brzmi BY NC SA na czarno-szarym tle.

Wszystkie efekty digitalizacji prezentowane w ramach projektu „Blask stereoskopii” są dostępne na zasadach licencji Creative Commons.

Wymagania systemu prezentacji oraz względy praktyczne spowodowały, że zamieszczone na stronie materiały udostępniane są w ograniczonej rozdzielczości.

Osoby zainteresowane dostępem do plików o wyższych, niż prezentowane parametrach, proszone są o kontakt z Muzeum Kinematografii w Łodzi pod adresem muzeum@kinomuzeum.pl.